تبلیغات
LINGUISTICS SCHOOL - نمونه سوالات درس هفتم ادبیات سوم انسانی (حسنک وزیر)
LINGUISTICS SCHOOL
...به نام خدایی كه در این نزدیكی است
1392/08/11

نمونه سوالات درس هفتم ادبیات سوم انسانی (حسنک وزیر)

1392/08/11

نوع مطلب :ادبیات فارسی، 
نویسنده :علی تفكری

الف) درک مطلب و خودآزمایی و دانش های ادبی :

1- با توجه به متن زیر به پرسش های مطرح شده پاسخ دهید : 
   « چون حسنک بیامد ، خواجه برپای خاست ؛ چون او این مکرمت بکرد ، همه برپای خاستند . بوسهل زوزنی بر خشم خود طاقت نداشت ؛ برخاست نه تمام و بر خویشتن می ژکید . خواجه احمد او را گفت : « در همه ی کارها ناتمامی » و نیک از جای بشد . »

     الف – علّت عصبانیت بوسهل چه بود ؟        
     ب – عبارات مشخص شده به چه معناست ؟

2- در عبارت زیر شخصیت بوسهل چگونه توصیف شده است ؟
   « این بوسهل مردی امامزاده و محتشم و فاضل و ادیب بود اما شرارت و زعارتی در طبع وی مؤکّد شده و با آن شرارت دلسوزی نداشت . »

3- عبارت مقابل به کدام خصوصیت جهان بینی بیهقی اشاره دارد ؟  
« احمق مردا که دل در این جهان بندد که نعمتی بدهد و زشت بازستاند . »

4- با توجه به متن زیر به سوال ها پاسخ دهید .
« پس حسنک برخاست و خواجه و قوم برخاستند . و چون همه بازگشتند و برفتند ، خواجه بوسهل را بسیار ملامت کرد . وی خواجه را بسیار عذرها خواست و گفت : با صفرای خویش برنیامدم . و این مجلس را حاکم لشکر و فقیه نبیه به امیر رسانیدند و امیر بوسهل را بخواند و نیک بمالید . بوسهل گفت : بیش چنین سهو نیفتد . »

الف . منظور از عبارات مشخص شده چیست ؟       
ب . منظور از خواجه و امیر چه کسانی هستند ؟

5-  با توجه به متن زیر به سوال ها پاسخ دهید .
« خلیفه را چند گونه صورت کردند تا نیک آزار گرفت و از جای بشد و حسنک را قرمطی خواند . امیر ماضی چنان که لجوجی و ضجرت وی بود گفت : من از بهر قدر عباسیان انگشت درکرده ام در همه ی جهان و قرمطی می جویم و اگر یافته آید و درست گردد ، بر دار می کشند . »

الف . منظور از خلیفه چه کسی است ؟               
ب . مفهوم « چند گونه صورت کردند » چیست ؟
ج . مفهوم کنایی « انگشت در همه ی جهان در کردن » چیست ؟               
د . « درست گردد » چه معنایی دارد ؟

6- با توجه به متن زیر به سوال ها پاسخ دهید .
« و نصر خلف دوست من بود . گفت : خواجه امیر حسنک را هر چند خواست که پیش وی نشیند ، نگذاشت و بر دست راست من نشست و بر دست راست بونصر مشکان را نشاند و بوسهل بر دست چپ خواجه ، از این نیز سخت بتابید . »

الف . منظور از « پیش » کدام سمت و جهت است ؟                 
ب . حسنک بر دست راست چه کسی نشست ؟
ج . چرا بوسهل عصبانی شد ؟             
د . منظور از عبارت مشخص شده چیست ؟

7- معنی عبارت « به پاسخ آن که از وی رفت گرفتار » چیست ؟

8- عبارت « به باب خواجه هیچ قصدی نکردم و کسان خواجه را نواخته داشتم » به چه معناست ؟

9- با توجه به ماجرای بر دار کردن حسنک عبارت « مشتی رند را سیم دادند که سنگ زنند » بیانگر چیست ؟

10- « برمرکب چوبین نشستن » کنایه از چیست ؟


11- موضوع اصلی تاریخ بیهقی چیست ؟

12- با توجه به متن زیر به سوالات مطرح شده پاسخ دهید :
بوسهل را طاقت برسید ، گفت خداوند را كرا كند كه با چنین سگ قرمطی كه بردار خواهند كرد به فرمان امیر المؤمنین ، چنین گفتن؟ خواجه به خشم در بوسهل نگریست ، حسنك گفت سگ ندانم كه بوده است خاندان من و آنچه مرا بوده است جهانیان دانند ، جهان خوردم و كارها راندم ،  این خواجه كه مرا این می گوید مرا شعر گفته است و بر در سرای من ایستاده است .

     الف .  «‌ خواجه »‌ در آخرین سطر كیست ؟               
     ب . در عبارت «‌ مرا شعر گفته است » از جهت موضوعی چه شعری مورد نظر است ؟

13- منظور بیهقی از عبارت « سخنی نرانم تا خوانندگان این تصنیف گویند شرم باد این پیر را » چیست ؟

     الف . بیش از این سخن را به اطناب نمی گویم تا خواننده را ملول و خسته  
     نگردانم .
     ب .  اصلاً سخن نمی گویم تا موجبات رنجش خواننده را فراهم نسازم .
     ج . جز سخن حق نمی گویم تا مورد نکوهش واقع بینان واقع نشوم .
     د . جز به اختصار سخن نگویم تا پیران باتجربه بر پیری ام خرده نگیرند .

14- مفهوم عبارت زیر با کدام بیت متناسب نیست ؟
     « جهان خوردم و کارها راندم و اگر امروز اجل رسیده است ، کس باز نتواند داشت
     که به دار کُشند یا جز دار . »
     الف . یکی روز ، مرد آرزومند نان / دگر روز بر کشوری مرزبان
     ب .  یکی شاد و دیگر پر از درد و رنج / چنین است رسم سرای سپنج
     ج . همه روز را روزگار است نام / یکی روز دانه است و یک روز دام
     د . یکی مرد نیک  ازدر ِ کارزار / به جنگ اندرون به ز  بددل  هزار

15- با توجه به متن زیر ، کدام گزینه با دیگر گزینه ها تناسب معنایی ندارد ؟

    « چون حسنک بیامد ، خواجه برپای خاست . بوسهل زوزنی بر خشم خود طاقت نداشت . برخاست نه تمام و بر خویشتن می ژکید . خواجه احمد او را گفت : در همه ی کارها ناتمامی . وی نیک از جای بشد . »

    الف . برخاست نه تمام .           ب . بر خویشتن می ژکید .           
    ج . نیک از جای بشد .             د . بر خشم خود طاقت نداشت .

16- مفهوم عبارت « او رفت و این قوم که این مکر ساخته بودند ، نیز برفتند و این همه اسباب منازعت و مکاوحت از بهر حطام دنیا به یک سوی نهادند . » کدام است ؟

     الف . با مرگشان توطئه ها و مخاصمه هایی را که به خاطر مال دنیا بود ، ترک گفتند .

     ب . به خاطر ثروت دنیا پیوسته با یکدیگر به خصومت و نزاع خواهند پرداخت .

     ج . چنان به دشمنی و جنگ دامن زده بودند ، که بعد از مرگشان نیز کینه توزی ها خاتمه نیافت .

     د . حتی مرگ نیز دنیا دوستی و انگیزه های دشمنی و ستیزه جویی آن ها را پایان نبخشید .

17- مفهوم عبارت « علی رایض پوشیده مرا گفت که هرچه بوسهل مثال می داد از کردار زشت در باب این مرد ، از ده یکی کرده آمدی و بسیار محابا رفتی . » چنین است که : علی رایض پنهانی به من گفت ...

     الف . بوسهل کم تر دستور می داد تا با این مرد بدرفتاری شود و سعی می کرد که حال او را مراعات کند .

     ب . بوسهل به آزار و بدرفتاری با این مرد فرمان می داد ولی همه ی آن فرمان ها را انجام ندادم و حال او را مراعات کردم .

     ج . به عنوان مثال پیوسته بوسهل این مرد را از رفتار بد نهی می کرد و حال ِ وی را مراعات می نمود .

     د . هرچند که بوسهل دستور می دادتا با وی بدرفتاری نکنند ولی کسی آن را رعایت نمی کرد .

18- « تضریب » یعنی :                       
۱- افزودن             2- زد و خورد          3- سخن چینی               4- ضرب کردن

19- « زعارت » یعنی :                        
1- بزرگواری         2- بدخویی           3- سنگینی            4- فراوانی

20- « وی نیک از جای بشد و خواجه ، امیر حسنک را هرچند خواست که پیش وی نشیند ، نگذاشت . » یعنی ...

     الف . او بسیار خشمگین شد و امیر حسنک می خواست که روبروی خواجه بنشیند ، خواجه اجازه نداد .

     ب.  او سریع از جای خود برخاست و به خواجه اجازه نداد که برای نشستن در برابر حسنک اصرار کند .

     ج . او تند از جای خود بلند شد و به امیر حسنک که می خواست پیش خواجه بنشیند ، اجازه نداد .

     د . او کاملاً از جای خود بلند شد و خواجه هرچه پافشاری کرد در کنار حسنک بنشیند ، او ممانعت کرد .

21- در عبارت « شرارت و ذعارتی در طبع وی مؤکد شده بود و همیشه تضریب کردی و المی بزرگ بدین چاکر رسانیدی » چند غلط املایی هست ؟           1- یک           2- دو               3- سه               4- چهار

22- در عبارت « دو قباله نبشته بودند یک یک ضیاء بر وی خواندند و وی اقرار کرد به فروختن آن به طوع و رغبت و چون فارغ شدند ، حسنک را گفتند باز باید گشت . » چند غلط املایی وجود دارد ؟              
1- یک             2- دو               3- سه            4- چهار

23- مفهوم کدام گزینه نادرست است ؟

      1- هرچند مرا از وی بد آمد = هرچند من از او بدم می آید .

     2- آن چاکر را لت زدی و فرو گرفتی = به آن خدمتگزار آسیب می رساند و او را برکنار می کرد .

     3- با صفرای خویش برنیامدم = بر خشم خود غالب نگشتم .

     4- چیزها کرد و گفت که اکفا آن را احتمال نکنند = کارهایی کرد که همانندان و یاران آن را تحمل نمی کنند .

24- کدام مورد نادرست است ؟

     1- علی رسم فی امثالهم = مطابق معمول در چنین موارد                  
     2- فرا دشنام خواست شد = می خواست به ناسزاگویی بپردازد .
     3- بنوشتمی امّا شما تباه کرده اید = می خواستم بنویسم اما شما کار بدی
      کردید .                
     4- برخاست نه تمام = نیم خیز شد .

25- کدام گزینه درست است ؟

     1- « الف » در « احمق مردا » نشانه ی حرف ندا است .

     2- « الف » در « بزرگا مردا » نشانه ی تعظیم و بزرگداشت است .

     3- هفت سال بر دار بماند تا به دستوری فرو گرفتند = حرف « ی » نشانه ی نکره است .

     4- این مرد پنج و شش ماه است تا در دست شماست = حرف « تا » حرف اضافه و به معنی « غایت و نهایت » است .

26- کدام معنی و مفهوم درست نیست ؟

     1- زعارت : بدخویی            
     2- دیوان رسالت : اداره ای که اسناد دولتی را صادر و مکاتبات دولتی را اداره می
      کرد .
     3- کرا کند ؟ : برای چه کسی انجام دهد ؟           
     4- خلق گونه : کهنه         

27- کدام گزینه نادرست است ؟

     1- ازار . جگرآور . تضریب = شلوار . دلیر . سخن چین

     2- نماز پیشین . نماز خفتن . طارم = نماز ظهر . نماز عشا . سرسرا

     3- در ایستادم . مصلّی . تشفّی = صبر کردم . نمازگاه . شفاعت کردن

     4- مزکّیان . ژاژ . گذشته شده است = کسانی که به پاکی شهود گواهی دهند .
      کنایه از سخن بیهوده . مرده است 

28- معنی مقابل همه ی گزینه ها درست است به جز .....

     1- کوکبه راست شد = مقدمات کار فراهم شد                      
     2- وی را فرو نتوانست برد = نتوانست به او آسیبی بزند
     3- یک ساعت ببود = یک ساعت در آن جا ماند                   
     4- تا امیر محمود فرمان یافت : تا امیر محمود مُرد .

29- مفهوم ضرب المثل ( کلّ اناءٍ یترشّحُ بما فیه = از کوزه همان برون تراود که در اوست . ) در کدام گزینه وجود ندارد ؟

     1- اصل بد نیکو نگردد / زان که بنیادش بد است            
     2- لکن هر کسی آن کند که از اصل و گوهر وی سزد
     3- وی نیک از جای بشد .                             
     4- شرارت و زعارتی در طبع وی مؤکّد شده .

30- در عبارت زیر منظور از « امیر » و « خداوند » و « سلطان » و « این مرد » به ترتیب چه کسانی هستند ؟

     « امیرت را بگوی که من آن چه کنم به فرمان خداوند خود می کنم اگر وقتی تخت ملک به تو رسد ، من را بر دار باید کرد . لاجرم چون سلطان پادشاه شد ، این مرد بر مرکب چوبین نشست . »

     1- محمود . مسعود . محمود . حسنک                  
     2- مسعود . خدا . محمود  . حسنک
     3- مسعود . بونصر . مسعود . بوسهل زوزنی      
     4- مسعود . محمود . مسعود . حسنک

31- ویژگی مقابل همه ی گزینه ها به جز گزینه ی ....... درباره ی نثر بیهقی درست است ؟

     1- حسنک پیدا آمد ، بی بند ، جبّه ای داشت حبری رنگ با سیاه می زد = اوصاف دقیق و نگارگری ها

     2- احمق کسی باشد که دل در این گیتی غدّار و فریفتگار بندد = چگونگی پیوند مطالب

     3- برخاست نه تمام و بر خویشتن می ژکید = نمایش برخورد اشخاص واقعه

     4- پیکان را ایستانیده بودند که از بغداد آمده اند و احوال حسنک و زار زار گریستن نیشابوریان = تصویر فضای داستان و توصیف جزئیات

32- منظور از ( پیش وی ) و ( من ) در عبارت زیر چیست ؟ « نصر خلف گفت : چون حسنک بیامد ، خواجه بر پای خاست و خواجه ، امیر حسنک را ، هرچند خواست که پیش وی نشیند ، نگذاشت و بر دست راست من نشست . »

     1- در برابر خواجه – نصر خلف         2- در برابر بونصر مشکان    
     3- نزدیک بوسهل – نصر خلف        4- کنار خواجه – ابوالفضل بیهقی

33- نوع ( را ) در کدام گزینه متفاوت است ؟

     1-  سران را سر بود            2- بوسهل را طاقت برسید      
     3- یک یک ضیاع را نام بر وی خواندند            4- به ستم وزارت مرا دادند .

34- کدام گزینه غلط است ؟  
     1- دوگانه : نماز صبح      2- نماز پیشین : نماز ظهر      
     3- نماز دیگر : نماز عصر      4- نماز خفتن : نماز شام

35- این عبارت در توصیف تاریخ بیهقی بیانگر چیست ؟   
 « از امتیازات متعدد کتاب او یکی هم این است که در جوّ تأمّل و تنبّه شناور است . »

     1- امانتداری بیهقی        2- صداقت بیهقی      
     3- سکوت نکردن بیهقی        4- اندیشه گرا بودن بیهقی

36- مفهوم همه ی گزینه ها ی زیر درست است به جز گزینه ی ...

     1- جز استادم که وی را فرو نتوانست برد = نتوانست به او آسیبی بزند .

     2- بیش چنین سهو نیفتد = دیگر چنین اشتباهی انجام نمی شود .

     3- نامه از امیر محمود بازگرفت = دیگر آن نامه را برای امیر محمود نفرستاد .

     4- وی ( بوسهل ) نیک از جای بشد = وی سخت خشمگین شد .

37- عبارت « سری می جنبانیدندی و پوشیده خنده می زدندی » چه حالتی از فرد را نشان می دهد ؟

     1- ساکت بودن        2- تمسخر         3- آرامش       4- وقار

38- منظور از کلمه ی « خداوند » در عبارت « خداوند را کرا کند که با چنین سگ قرمطی چنین گفتن ؟ » چه کسی است ؟     

     1- خواجه احمد حسن میمندی        2- سلطان مسعود     
     3- بوسهل زوزنی         4- بونصر مشکان

39- همه ی گزینه ها به جز گزینه ی ........... درست است ؟

     1- این مرد بر مرکب چوبین نشست = به دار آویخته شد .

     2- فضل جای دیگر نشیند = حساب فضل و دانش جداست .

     3- امیر محمود فرمان یافت = سلطان محمود از جانب خلیفه ی بغداد دستور می گرفت .

     4- خداوند کریم مرا فرو نگذارد = خداوند بخشنده مرا رها نمی کند .

40- « جهان خوردم و کارها راندم » یعنی :

      1- از نعمت های جهان برخوردار شدم و کارهای بزرگی انجام دادم .     
      2- مال مردم جهان را خوردم و بر آن ها فرمانروایی کردم .
      3- از نعمت های جهان سودی نبردم و کارهای بزرگ را فرو گذاشتم .  
      4- از نعمت های جهان بهره مند شدم امّا کاری مفید انجام ندادم .

41- معنی کدام کلمه از کلمات دیگر دورتر است ؟      
     1- اِزار          2- جبّه           3- درّاعه         4- موزه

42- در عبارت « همیشه چشم نهاده بودی تا پادشاهی جبّار بر چاکری خشم گرفتی و آن چاکر را لت زدی و فرو گرفتی . » چند کنایه دارد ؟      

     1- چهار              2- سه              3- دو                4- یک

    

ب) معنی شعر و نثر ( عبارات زیر را به فارسی امروز بازگردانی و معنی کنید . )

1-  بوسهل را صفرا بجنبید و بانگ برداشت و فرادشنام خواست شد . خواجه بانگ بر او زد .

2- آن سیم که معیّن کرده بودند ، بستد و آن کسان گواهی نبشتند و حاکم سجل کرد در مجلس و

3- خلیفه را چند گونه صورت کردند تا نیک آزار گرفت .

4- در باب خواجه ژاژ می خواییدم .

5- لاجرم چون سلطان پادشاه شد ، این مرد بر مرکب چوبین نشست .

6- این مرد از کرانه بجستی و فرصتی جستی و المی بزرگ بدین چاکر رسانیدی .

7- سخنی نرانم که آن به تعصّبی و تزیّدی کشد .

8- حسنک گفت : دل از جان برداشته ام . از عیال و فرزندان اندیشه باید داشت و خواجه مرا بِحِل کند .

9- حسنک پیدا آمد بی بند ؛ جبّه ای داشت حبری رنگ با سیاه می زد خَلَق گونه ؛ درّاعه و ردایی سخت پاکیزه و دستاری نشابوری مالیده .

10- همهیشه چشم نهاده بودی تا پادشاهی بزرگ و جبّار بر چاکری خشم گرفتی و آن چاکر را لت زدی  فروگرفتی .

11- مادر حسنک زنی بود سخت جگر آور .

12- حجّتی و عذری باید کشتن این مرد را .

13- استادم بونصر روزه بنگشاد .

14- خداوند را کرا کند که با چنین سگ قرمطی که بر دار خواهند کرد به فرمان امیر المؤمنین ، چنین گفتن ؟

15- جهان خوردم و كارها راندم .        

16-  حال حسنك دیگر بود كه بر هوای امیر محمّد و نگاه داشت دل و فرمان محمود ، این خداوند زاده را بیازارد.

17- احمق مردا که دل در این جهان بندد که نعمتی بدهد و زشت باز ستاند .

18- بسیار محابا رفتی 






موزیک
دریافت كد موسیقی
رتبه گوگل
ابزار نمایش رتبه گوگل یا پیج رنک , . , .
پرش به بالای تصویر
Up Page
ویکیو ، سرویس جستجو در اینترنتکد پرش به بالای صفحه وب
پسندیدن [cb:post_like]